Wisława Szymborska

Z Wikipedia
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania


Weryfikacejo.jpg

Hewòtny artikel òstôł napisóny przez òsobã jakô nie znaje perfektno kaszëbsczégò. Jãzëkòwô pòprôwnosc negò artikla wëmôgô werifikacëji.

Nobel prize medal.svg Lëteratura
1996
We Krakòwò, jeséń 2009
Szymborska Damô Orderu Orła Biôłego

Wisława Szymborska (ur. 2 lep. 1923, um. 1 grom. 2012) béła pòlskô pòétkô, Noblëstkô, redachtôrkô lëterackô, dolmôczkô, eseistkô, felietônistkô, runitkô, chtërna dobiwa Nôdgrodë Nobla w òbrëmim lëteraturë zostawa drugô polskô białczi Noblëstkô po Marii Sklodowskiej-Curie. Ji pòézëjô bylô popularno w Pòlsce, Miemieckô i innech państwech, ale Wisława samô byłô skromnô i oddzeleła robòtã od ji żywota prywatnego. Krom Nôdgrodë Nobla, dobiwa przëznôné pòlsczé ordery: Order Orła Biôłego, Order Òdrodã Pòlsczi, Złoty Krziż Zasługi i Mëdal „Zasłudżoni Kùlturzë Gloria Artis” i nôdgrodë: Goethego, Hardera, Fùńdacjô Kościelskich. Bela nôleżniczkô Pòlsczi Akademëji Umiejętności, Bundu Lëteratów Polsczich, PEN Clubu i Amerikańskô Akademijô Kùńsztu i Lëteratury.

Jeden z ji najpopularniejszych wiérzte w Pòlsce to je "Kòt we pùstôm apartémencië".

Urodzena na folwarku Prowent (dzys Kórnik), pracowa i mieszkawa w Krakòwò do smërce.

Ùsôdztwò[edicëjô | editëjë zdrój]

Tomy wiérztów[edicëjô | editëjë zdrój]

  • Dlatego żyjemy, 1952, 1954 (2. wyd.)
  • Pytania zadawane sobie, 1954.
  • Wołanie do Yeti, 1957.
  • Sól, 1962.
  • Sto pociech, 1967.
  • Wszelki wypadek, 1972.
  • Wielka liczba, 1976.
  • Ludzie na moście, 1986.
  • Koniec i początek, 1993.
  • Chwila, 2002 (Finał Nagrody Literackiej Nike]] 2003[1]).
  • Dwukropek, 2005 (Nominacja do Śląskiego Wawrzynu Literackiego, kwiecień 2006; Finał Nagrody Literackiej Nike 2006

[2]).

  • Tutaj, 2009 (Nominacja do Nagrody Literackiej Nike 2010[3]).
  • Wystarczy, 2012.
  • Czarna piosenka, 2014 (na podstawie maszynopisu) (Janusz Drzewucki "Poezja zarażona życiem", „Rzeczpospolita” z 8.10.2014).

Zbiérki pòézëji[edicëjô | editëjë zdrój]

  • 101 wierszy, 1966
  • Wiersze wybrane, 1964
  • Poezje wybrane, 1967
  • Poezje: Poems (edycja dwujęzyczna polsko-angielska), 1989
  • Widok z ziarnkiem piasku, 1996
  • Sto wierszy – sto pociech, 1997
  • Miłość szczęśliwa i inne wiersze, 2007
  • Wiersze wybrane (Wydawnictwo A5 K. Krynicka, ISBN|978-83-61298-26-7), 2010
  • Milczenie roślin, 2011, 2012 (2. wyd.)

Inne[edicëjô | editëjë zdrój]

  • Lektury nadobowiązkowe, 1992 i nast. – cykl felietonów.
  • Rymowanki dla dużych dzieci, Kraków, Wydawnictwo a5, 2003, ISBN|838556859X – zbiór limeryków, "moskalików" i innych krótkich form poetyckich, a także kolaży autorki
  • Błysk rewolwru, Warszawa, Agora, 2013, ISBN|978-83-268-1248-4 – zbiór utworów i rysunków z młodości, a także utworów niepoważnych z okresu późniejszego w tym limeryki, "rajzefiberki" (nazwa wprowadzona przez redaktorów książki), altruitki, lepieje wraz z podgatunkiem "lepiej hotelowy" (podobnie nowa nazwa) i "adoralia".
  • Nike 2003
  • Nike 2006
  • Nike 2010