Wilno (Ontario)

Dlô jinszëch znaczënków: § szlachòwnô pòzwa.
Wilno (Ontario) – òsada pòłóżonô w gminie Madawaska Valley, w grôfòwstwie Renfrew w prowincji Ontario. Je to pierszô i nôstôrszô kaszëbskô wnożëna w Kanadze.
Pòzwa
[edicëjô | edituj kòd]Òsada òstała nazwónô na tczã lëtewsczégò Wilna, w jaczim ùrodzył sã òjc Ludwik Dembsczi – dëchòwi przédnik zasôdzców wsë.
Geògrafiô
[edicëjô | edituj kòd]Wilno pòłożóné je w dolinie Madawaska, jakô z racji swòji pòlodowcowi historii je pòkrëtô mitczimi grëpama. Geògrafiô szlachùjącô za kaszëbską skòniła zasôdzów do założeniô nowi òsadë prawie tuwò. [Pòtrzébné zdrzódło]
Historiô
[edicëjô | edituj kòd]W 1894 r. banowô liniô Canadian Atlantic Railroad sparłączëłô wnożënã z Ottawą.
W 1984 rokù papiéż Jan Paweł II nazwôł ten môl "Wilno na Kaszubach".[Pòtrzébné zdrzódło]
Kaszëbskô kùltura w Wilnie
[edicëjô | edituj kòd]W Wilnie przez kòl 150 lat ùchòwół sã kaszëbsczi jãzëk i zwëczi[1]; np. znóny je kaszëbsczi wësziwk, a w szkòle dzecë ùczą sã kaszëbsczégò òd séwnika 2010 rokù.
W latach sédmëdzesątëch XX stolata Wilno òdwiedzył Jan Drzéżdżón. Réza ta zmòtiwòwała gò do napisóniô ò kanadijsczich Kaszëbach do cządnika Pomerania[2].
W kòscele St. Mary w Wilnie, je òd 29 zélnika 2004 rokù replika rzezbë Swiónowsczi Matczi Bòsczi – Kaszëbsczi Królewi. W Wilnie aktiwnô je stowôra Wilno Heritage Society jakô je pòzarządową òrganizacją i mô za cél ùchòwanié kaszëbsczi i pòlsczi kùlturë. Do ni nôleżi Kaszëbsczi Park Spadkòwiznë w Kanadze. Pòza tim w stwòrzë tim dzałają/lë midzë jinszimi David Shulist, Peter Glofcheskie, Ed Chippior, czë Julian Kulas. Shulist nalôzł w swòji spòlëznie lëdzy, chtërny chcëlë zachòwac i rozwijac kùlturã swòjich tatków. W Wilnie, rok w rok je fejrowóny Kaszëbsczi Dzéń, a bëło téż pôrã ju rézów nôleżników stowôrë do kraju tatków.
Czësto nowim dobëcym kanadijsczich Kaszëbów je radiowi program w ò nazwie "Radio Kaszebe". Je òn nadôwóny w niedzelã.[Pòtrzébné zdrzódło]
W Wilnie żëł Martin Shulist – kaszëbsczi dzejôrz kùlturë w tich stronach. W Wilnie najdiwô sã smãtôrz[3]. W 2012 rokù Wilno nawiedzëł tamtoczasny premiéra PR – Donôld Tusk. Biwôł tu ks. Władisłôw Szulëst.
Òbaczë téż
[edicëjô | edituj kòd]- Wilno – stolëca Lëtwë
Sparłãczoné témë
Przëpisë
[edicëjô | edituj kòd]- ↑ Shulist D. and coauthors: Canadian Kashub Cookbook, Wilno Heritage Society. Ottawa, ON 2007
- ↑ J. Drzeżdżon, WSRÓD KASZUBÓW KANADYJSKICH, „Pomerania” 1974, nr 2, ss. 24 – 32.
- ↑ Saint Mary Cemetery Wilno.
Lëteratura
[edicëjô | edituj kòd]- J. Drzeżdżon, WSRÓD KASZUBÓW KANADYJSKICH, „Pomerania” 1974, nr 2, ss. 24–32.
- S. Frymark, Kaszëbsczi jãzek w Kanadze, ÙSA i Nowi Zelandii. Leksykalné interferencje w gôdce Kaszëbów w Kanadze, ÙSA i Nowi Zelandii., 2020
Bùtnowé lënczi
[edicëjô | edituj kòd]
Commons: Wilno (Ontario) – Zbiérk òdjimków na Wikimedia Commons
- Domôcô starna gardu – Wilno Heritage Society (an.)
"Nie jesteśmy Polakami, jesteśmy Kaszubami!" na karnôlu Planeta Abstrakcja na YouTube - Wilno Villager (an.)
- film
- https://web.archive.org/web/20260310120755/https://trojmiasto.eska.pl/kaszubi-zyja-w-kanadzie-od-xix-wieku-david-schulist-myla-nas-z-polakami-aa-gHm9-Lyzt-4dNT.html
- 🚧To je blós ùzémk artikla. Rôczimë do jegò rozwicégò.