Kòkòszczi

Kòkòszczi (pòl. Kokoszki, niem. Kokoschken, czedës Kokoszkowy/Kòkòszkòwi) – zôpôdnô ùrzãdowô dzélnica Gduńska. Dzéli sã Kòkòszczi Mieszkaniowé i Kòkòszczi Przemësłowé. W dzélnicë je Przemësłowò-Technologiczny Park "Maszynowa"^[1].

Kòkòszczi grańczą z Matarnią i Nënkama, a téż z gminama Żukòwò i Kòlbùdë.

Wies Kòkòszczi stała sã partã Gduńska 30 smùtana 1972 rokù na spòdlim rozpòrzãdzeniô Radzëznë Minystrów^[2].

Historiô

Pòzwa

Wies pierszi rôz pòjôwiô sã (jakno Coprsivino) w òpisënkù majątkù òlëwsczégò klôsztoru, w 1342 rokù. W krzëżacczich papiórach pòjawiają sã téż pòzwë Koprsifno, Kopprzifna, Kopprsifnow, Koppzrismo. W kòntrolnym papiórze z 1570 rokù pòjawiają sã dwie pòzwë Kòkòszków: Kokoszka i Burggraffin.

Pòzwa Kokoszki mòże bëc òd nôzwëska familie, jakô gòspòdarzëła w òbrëmim dosc długò, bë zapisac sã w pamiãcë.

Strzédné stalata – XVIII stalacé

Wies Kòprziwno (pòl. Koprzywno, łac. Coprsivino) ùsadzonô bëła na spòdlim pòlsczégò prawa. Kòl ni prowadzył szlach, jaczi parłãcził Òlëwã z klôsztorã w Żukòwie. Òpisënk z 1342 òkresliwô ji grańce: (...) do rzéczczi, jakô wpôdô do jezora Kôłpino i w górã ti rzéczczi i dolinë jaż do bùka, jaczi stoji kòl drodżi z Chòjna w starnã Kòprziwna i przez ògrodzoną zemiã, na chtërny pòtikają sã trzë majątczi: Chòjno [dzysdnia Matarniô], Kòprziwno [Kòkòszczi] i Môłé Bysewò^[3].

Wiôldżi cësk na Kòkòszczi miałë biôtczi, jaczé w òkòlim miałe placë. Trzënôscelatnô wòjna (1454–1466) przëniosła zniszczenié do wsë Chòjno; nie je wiedzec, jaczé zniszczenia pòtkałë Kòprziwno. Wiôlgą degradacjã przëniosłë szwédzczé wòjnë w XVII wiekù, czedë midzë Kòkòszkama a Karczemkama bëła szwédzkô leża. W 1707 rokù, òbczas III Nordowi Wòjnë, przez wies Kòkòszczi przeszło czile tësãcy lëdzy, chtërni łëpilë i niszczëlë wszëtkò na swòji drodze. Òbczas wòjnë ò pòlską sukcesjã (1733–1735) sasczé i rusczé wòjska zabierałë żëwnotã i zwierzãta.

W 1729 rokù w biôtce ò grańcowi sztrid, włôscëcél majątkù w Leznie zabił pana na Kòkòszkach, Jana Jerzego Przebędowskiego. W drëdżi pòłowie XVIII wiekù włôscëcélã Kòkòszków béł Ignacy Grąbczewski, a w òkòlim żëło 20 Żëdów.

Prësë

Pò rozbiorach Pòlsczi wies przeszła w rãce miemiecczich włôscëcélów. Na zôczątkù XIX wiekù wies kùpił gduńsczi hańdlówc Johann Paleske. Kòkòszczi (mët z Bysewã, Matarnią, Górnym Kôłpinã i Karczemkama) bëłë partã pierszégò Wòlnégò Gardu Gduńska (1807–1815), pózni zôs bëłë partã Prësów.

Na przełomie XIX a XX wiekù stôri bùdink szkòłë, jakô fónksnérowała w bùdinkù brómë òd starnë kartësczégò traktu, òstół rozebróny a kòl 1905 rokù pòjawił sã nowi bùdink szkòłë, jakô dzejô do dzys (jakno Spòdlecznô Szkòła nr 83 w Gduńskù).

Kòl 1875 rokù majątk na Kòkòszkach kùpił Heinrich von Rümker i zbùdowôł nowi dwór. Jakno zarządca majątkù pòprawił jakòsc wërobów a fónksnérowanié ceglarnie, rozwinął chòwã bëdła i ùsadzył mléczarniã.

Demògrafiô

W 2025 rokù w Kòkòszkach zameldowónych bëło 10 725 òsób, co dôwô rost ò 1,7% w przërównanim do 2024 rokù^[4].

Transpòrt

Bana

W Kòkòszkach je banowi pòżdôwk Gduńsk Kòkòszczi (pòl. Gdańsk Kokoszki), na chtërnym zatrzimùją sã banë POLREGIO^[5].

Aùtobùsë

Òbsługą aùtobùsowi kòmùnikacje na Kòkòszkach zajimô sã ZTM Gduńsk (m.jin. liniama 167, 157, 126, 120)^[6]. Przez Kòkòszczi przejeżdżają téż aùtobùsë krézowëch a regionalnëch przewòzników, np. GRIF^[7], PKS Starogard^[8], PKS Bëtowò^[9].

Przëpisë

↑ Planowanie i kierunki rozwoju dzielnicy Kokoszki, gdansk.pl.
↑ Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 listopada 1972 r. w sprawie zmiany granic niektórych miast stanowiących powiaty (Dz.U. 1972 nr 50 poz. 325).
↑ "(...) do rzeczki, wpadającej do jeziora Kołpino i w górę tej rzeczki i dolint aż do buka, stojącego przy drodze z Chojna w stronę Koprzywna i przez ogrodzony grunt, na którym stykają się trzy posiadłości: Chojno [obecna Matarnia], Koprzywno [Kokoszki] i Małe Bysewo (...)", cyt. za: K. Sobolewski, Kokoszki. Historia gdańskiej dzielnicy, Gduńsk 2025, s. 84.
↑ Demografia dzielnicy Kokoszki, gdansk.pl.
↑ Rozkład jazdy pociągów Kartuzy - Gdańsk Wrzeszcz/Gdynia Główna ważny od 14.06.2026, polregio.pl.
↑ òb. starnã ZTM Gduńsk, ztm.gda.pl.
↑ Rozkłady jazdy, gryf.trasownik.net.
↑ Rozkłady Jazdy – Kościerzyna, pks-starogard.pl.
↑ PKS Bytów, pksbytow.pl.

Bibliografiô

Sobolewski K., Kokoszki. Historia gdańskiej dzielnicy, Gduńsk 2025.

Bùtnowé lënczi

Commons: Kòkòszczi – Zbiérk òdjimków na Wikimedia Commons

Òficjalnô starna: https://www.kokoszki.org/

To je blós ùzémk artikla. Rôczimë do jegò rozwicégò.

[1] Planowanie i kierunki rozwoju dzielnicy Kokoszki, gdansk.pl.

[2] Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 listopada 1972 r. w sprawie zmiany granic niektórych miast stanowiących powiaty (Dz.U. 1972 nr 50 poz. 325).

[3] "(...) do rzeczki, wpadającej do jeziora Kołpino i w górę tej rzeczki i dolint aż do buka, stojącego przy drodze z Chojna w stronę Koprzywna i przez ogrodzony grunt, na którym stykają się trzy posiadłości: Chojno [obecna Matarnia], Koprzywno [Kokoszki] i Małe Bysewo (...)", cyt. za: K. Sobolewski, Kokoszki. Historia gdańskiej dzielnicy, Gduńsk 2025, s. 84.

[4] Demografia dzielnicy Kokoszki, gdansk.pl.

[5] Rozkład jazdy pociągów Kartuzy - Gdańsk Wrzeszcz/Gdynia Główna ważny od 14.06.2026, polregio.pl.

[6] òb. starnã ZTM Gduńsk, ztm.gda.pl.

[7] Rozkłady jazdy, gryf.trasownik.net.

[8] Rozkłady Jazdy – Kościerzyna, pks-starogard.pl.

[9] PKS Bytów, pksbytow.pl.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]