Kòrejańskô Lëdowò-Demokraticznô Repùblika

Kòrejańskô Lëdowò-Demokratnô Repùblika
조선민주주의인민공화국

Fana Herb
Himn: Aegukka (Piesń Patrioticznô)
Òficjalny jãzëk	kòrejańsczi
Stolëca	P'yŏngyang
Fòrma państwa	totalitarizm
Prezydeńt	Kim Dzong Un
Premiéra	Pak Thae-song
Data ùsadzeniô	15 zélnika 1945
Wiéchrzëzna % wòdë	120 540 km² 0,1%
Lëdztwò (2005)	22 912 177
Dëtk	nordowòkòrejańsczi won (KPW)
Czasowô cona	UTC +9:00
Kòd ISO 3166	KP
Internet	felënk (zarezerwowóné je .kp)
Aùtowi kòd	KP
Telefón	+850

Kòrejańskô Lëdowò-Demokratnô Repùblika (kòr. 조선민주주의인민공화국, hanja 朝鮮民主主義人民共和國, MCR. Chosŏn Minjujuŭi Inmin Konghwaguk, Nordowô Kòreja, skrodz. KLDR) je pòrénkòwòazjatëcczim państwã, chtërné pòwsta w nordowim dzélu Kòrejańsczégò Półòstrowa pò II swiatowi wòjnie na òbéńdach zajëmniãtich przez Czerwioną Armijã. Òficjalno je to kòmùnisticznô jednopartijnô systema, chtërnym prowôdnikã je Kim Dzong Un. Totalitarną wëszëznã sprôwiô òpiartô na deji dżucze Partëja Ròbòtë Kòreji. Greńczy z Ruską na nordowim pòrénkù, Chinama na nordze, Pôłniową Kòreją na pôłnim. W Chinach a téż w sami Nordowi Kòreji, krôj zwóny je Pukchosŏn ("Nordowi Chosŏn"; 북조선; 北朝鮮). Bukhan ("Nordowi Han"; 북한; 北韓) to òglowé miono westrzód mieszkańców Pôłniowi Kòreji na krôj sąsadów.

Historiô

Pò japòńsczi òkùpacje Kòreji, chtërna skùńczyła sã razã z przegraną Japòńsczi w II swiatowi wòjnie w 1945, Kòreja òsta pòdzélonô na dwa partë zdłużą 38 równoleżnika. Sowiecczi Związk kòntrolowôł nordowi dzél a USA pôłniowi. Kòrejanë z zelgã pòwitôlë wëzwòlenié òd Japònów, leno nie chcele zgòdzëc sã na wprowôdzanié cëzëch praw na òbéńdã półòstrowa. Rusczé ë Amerikanë nie chcëlë, zôs zgòdzëc sã na wespólne sprôwianié Kòreją. Dotëgòwało to do ùsôdzeniô w 1948 rokù apartnëch rządów w nordowim ë pôłniowim parce, jaczé zarôzkù ògłoszëłë sã jedinyma legalnyma rządama całowny Kòreji.

Narôstającé napiãcé ë grańcowi biôtczi midze òba krôjama doprowôdzëłë do domôcy kòrejańsczi wòjnë. 25 czerwińca 1950 rokù (Nordowô) Kòreańskô Lëdowô Armiô narëszëła 38. równoleżnik, abë sparłãczëc òba państwa w jedną pòliticzną systemã pòd swòjim przédnictwã. Wòjna dérała do 27 lëpińca 1953 rokù, czedë òddzélë Zrzëszonëch Nôrodów, Kòrejańsczi Lëdowi Armii ë Armiô Chińsczich Dobrowòlników pòdpisôlë przedspòkój (zgòdã na spòkój) ë ùsôdzëlë Zdemilitarizowóną Conã midzë Nordową a Pôłniową Kòreją.

Galeriô przédników Nordowi Kòreji

• 
  Kim Il Sen
  (1972–1994)
• 
  Kim Dzong Il
  (1994–2011)
• 
  Kim Dzong Un
  (2011–)

Ùrzãdny pòdzélk

Ùrzãdnô karta Nordowi Kòreji

Nordowô Kòreja pòdzélonô je na dzewiãc prowincjów, trzë specjalnë òbéńdë ë dwa gardë sprôwióny bez rząd (chikhalsi, 직할시, 直轄市).

Miono	Hangeul	Hanja
Prowincje
Chagang-do	자강도	慈江道
Nordowi Hamgyŏng	함경북도	咸鏡北道
Pôłniowi Hamgyŏng	함경남도	咸鏡南道
Nordowi Hwanghae	황해북도	黃海北道
Pôłniowi Hwanghae	황해남도	黃海南道
Kangwŏn-do	강원도	江原道
Nordowi P'yŏngan	평안북도	平安北道
Pôłniowi P'yŏngan	평안남도	平安南道
Ryanggang-do *	량강도	兩江道
Òbéńdë
Kaesŏng Kong-ŏp Chigu	개성공업지구	開城工業地區
Kŭmgangsan Kwangwang Chigu	금강산관광지구	金剛山觀光地區
Sinŭiju T'ŭkpyŏl Haengjŏnggu	신의주특별행정구	新義州特別行政區
Gardë sprôwióny direkt bez rząd
P'yŏngyang	평양직할시	平壤直轄市
Rasŏn	라선(라진-선봉)직할시	羅先(羅津-先鋒)直轄市

^* Czasã pisóné "Yanggang".

Przédny gardë

• Sinuiju
• Kaesong
• Nampho
• Chongjin
• Wonsan
• Hoeryong
• Hamhung
• Haeju
• Kanggye
• Hyesan

Òbaczë téż

• Repùblika Kòreji

Bùtnowé lënczi

Commons: Kòrejańskô Lëdowò-Demokraticznô Repùblika – Zbiérk òdjimków na Wikimedia Commons

• https://mojestrone.com/artykul/nowi-turisticzny-krort-n1688044

Pòrtal Kòreja