Eùropejsczi Parlament

Eùropejsczi Parlament – jinstitucjô Eùropejsczi Ùnie. Fónksnérëje jakno jednojizbowi parlament. Pòsélcowie do EP są wëbieróni w bezpòstrzédny welacje przez òbëwatelów krajów EÙ, na piãcolatną kadencjã.

Przédnym zadanim parlamentu je reprezentowanié òbëwatelów nôleżnikòwëch krajów EÙ. EP rozsądzô w sprawie eùropejsczégò prawa mët z Radzëzną Eùropejsczi Ùnie a zacwierdzëwô bùdżet Ùnie. Òbradama parlamentu prowadzy przédnik EP, jaczi je przez parlament wëbieróny na 2,5-latną kadencją, jaką mòże òdnowic rôz^[1]. Òd stëcznika 2022 rokù przédniczką je Roberta Metsola.

Sedzbą Eùropejsczégò Parlamentu je Sztrasbùrg, chòc wikszosc legislacjowi robòtë dzejô sã w Bruksele. Tam téż są parlamentarné kòmisje, pòselsczé bióra a wëszëznë klubów parlamentarnych.

W aktualny kadencje parlamentu (2024-2029) je 720 pòsélców^[2]. Pòlskô òtrzëma 53 mandatë, z czegò trzë są z pòmòrsczégò wòjewództwa^[3].

Historiô

Simone Veil, pierszô przédniczka Eùropejsczégò Parlamentu wëbrónégò w òglowi welacje.

Historiô Parlamentu Eùropejsczégò sygô Gromadë Eùropejsczi Wspólnotë Wãgla i Stalë, jakô pierszi rôz pòtka sã 19 strëmiannika 1958 rokù w Sztrasbùrgu, jakno Eùropejskô Parlamentarnô Gromada^[4]. 30 strëmiannika 1962 rokù przesztôłcô sã òna w Eùropejsczi Parlament. Na zôczątkù pòsélcowie wëbieróni bëlë przez krajowé parlamentë. Na pòtkanim w Parizu 9-10 gòdnika 1974 rokù òsta pòdjãtô decyzjô, że òd pòstãpny welacje do EP pòsélcowie mdą wëbieróni w bezpòstrzédny welacje. Akt ò nowim ôrce wëbieraniô eùroparlamentarzistów òstôł pòdpisóny 20 séwnika 1976 rokù w Bruksele^[4]. 7-10 czerwińca 1979 rokù òbëwatele pierszi rôz wëbierają 410 pòsélców, a przédniczką EP òstôwô francëskô pòliticzkô Simone Veil^[5].

Òbaczë téż

Przëpisë

↑ How leaders of the EU institutions are elected and appointed, ec.europa.eu.
↑ Wyniki wyborów europejskich 2024, europa.eu.
↑ Wybory do Parlamentu Europejskiego 2024 r., pkw.gov.pl.
1 2 Parlament Europejski: geneza, europa.eu.
↑ Pierwsze bezpośrednie wybory europejskie, europa.eu.

Bùtnowé pòwrózczi

Commons: Eùropejsczi Parlament – Zbiérk òdjimków na Wikimedia Commons

Òficjalnô starna: https://www.europarl.europa.eu/
Òficjalnô starna Eùropejsczégò Parlamentu pò pòlskù

[1] How leaders of the EU institutions are elected and appointed, ec.europa.eu.

[2] Wyniki wyborów europejskich 2024, europa.eu.

[3] Wybory do Parlamentu Europejskiego 2024 r., pkw.gov.pl.

[:0-4] 1 2 Parlament Europejski: geneza, europa.eu.

[5] Pierwsze bezpośrednie wybory europejskie, europa.eu.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]