Akademicczé Centrum Kùlturë w Lublënie
.JPG)
Akademicczé Centrum Kùlturë ë Mediów ÙMCS Chëczëszczkò Żaka (pòl. Chatka Żaka, Akademickie Centrum Kultury i Mediów UMCS Chatka Żaka) w Lublënie pòwsta w 1965 rokù kòl Ùniwersytetu Marii Curie-Skłodowsczé.
Ùniwersytet Marii Curie-Skłodowsczé w Lublënie je jedną z nielëcznëch ùczbòwniów w Pòlsce, jakô mô gwôsné Akademicczé Centrum Kùlturë – òsoblëwi môl z bokadną tradicëją, jaczi stwòrziwô sztudéróm doskònałé warënczi nie leno do nôùkòwégò rozwiju, ale przede wszëtczim do nôlëżnictwa w akademicczé kùlturze – zarówno bez ji aktiwny òdbiór, jak téż cësk na ji realny sztôłt.
Dzëjalnota ACKëM ÙMCS Chëczëszczkò Żaka pòdzelónô je na 6 programòwëch lëniów (ruch, zwãk, kadr, słowò, lifestyle, visual art), w ramach chtërnych òrganizowóné są rozmajite wëdarzeniô. Regùlarno òdbiwają sã filmòwe seanse òpatrzóné kòmeńtarzã personów ze swiata kina, wernisaże, dokazë na binã sztudérsczich karnów, cyrkòwé przedstôwczi, kòncertë nôwikszich gwiôzdów a téż fanowé festiwale, taczé jak kùltowé Folkòwé Mikòłôjczi i Bakcynalia a téż nieco młodszé fòrmatë jak Bez Swiat. Zeńdzenia z pòdróżą a téż Jinszi Wëmiôr. Reaktiwùą téż festiwale z tradicją, taczé jak Sztudérsczi Téatralni Zymk. Dzãka karnu Òrkestra sw. Miklosza i wëdôwónémù bez nią cządnikòwi Folkòwé Pismiono (chùdzy pòd pòzwą Gadki z Chatki), je mòckłim òstrzódkã folkòwi mùzyczi w Pòlsce.
Célã dzejalnoscë Akademicczégò Centrum Kùlturë ë Mediów ÙMCS Chëczëszczkò Żaka je intelektualno-kùlturalnô jintegracjô akademiczégò strzodowiszcza i zôgwësnienié môlu dlô realizacjë artisticznëch dzejaniów.
Jednym ze spòdlëcznëch zôłożeniów fùnkcjonowaniô ACKëM ÙMCS Chëczëszczkò Żaka je wspieranié kùlturalné dzejalnoscë, m.jin. bez òkòlenié òpieką ùtwórców i animatorów kulturë sznëkrującëch mòżebnosców zrealizowaniégò swòich ùdbów. Nôlepszé z nich mògą terôczasno zwënégòwac wspiarcy Chëczëszczka Żaka, òbjimùjące ùdëtkòwienié projechtu, medialną promòcjã a téż fùlné techniczné i lokalowé zôplecze.
W ACKëM ÙMCS Chëczëszczkò Żaka dzejają:
- Akademicczé Radio Centrum
- Akademickô Zdrzëlnik - TV ÙMCS;
- Diskùsyjny Filmòwi Klub "Bariera";
- Akademicczi Chùr ÙMCS miona Jadwidżi Czerwińsczé;
- Karno Lëdowégò Tuńca ÙMCS miona Stanisława Leszczińsczégò;
- Téater Tuńca zMYsł;
- Téater Imperialny;
- Téater Fatum;
- Téatralnô grëpa Barter;
- Karno "W Ritmie Chëczëszczka";
Historiô ACKëM ÙMCS Chëczëszczkò Żaka
[edicëjô | editëjë zdrój]Jedną z pòdjimiznów podjãtëch w ramach rozbùdowë Akademicczégò Gardeczka w Lublënie bëła bùdowa Spòlënowò-Ùsługòwégò Dodomù.
Òbiekt w mòdernisticznym szëkù zaprojechtowóny béł bez Kristinã Różëską z krakòwsczé Pòdjimiznë Projektòwaniô MIASTOPROJEKT w latach 1958-1960. Bùdink ùsadzono w sąsedztwie akademickich chëczë, kòl przidnégò kòmùnikacjowégò cygù parłãczącym akademiczi z wëdzëłowima bùdinkama. Uplacowienié przidnégò wejsca od nordowi starnë umòżëbniło swòbòdny przistãp do placówczi od starnë akademików, jak i w nazôdni wanodze z zajmów. Dziãka temù założeniu, Spòlënowò-Ùsługòwi Dodóm béł wiedno „po dardze”.
W zamierzenim ùdbòdawców, nowi òbiekt miôł pełnic fùńkcje: sztudérsczé jôdnicë, téatru z widownią a téż jizbów dlô sómòrządu i młodzëznowëch òrganizacjów. Bùdink òddawano w czilu etapach. Nôchùdzy, bò w stëcznikù 1962 r., oddana do ùżëtkù òstô jódnicowi dzél.
W rujanie 1962 r. skùńczono pòstãpny dzél placówczi, w chtërny miesciłë sã administracyjno-ùsługòwé jizbë. Na nym etapie Òkrãgòwô Radzëzna Związku Pòlsczich Sztudérów ògłosa kònkùrs na pòzwã placówczi, zôs termin nôdsëłaniô propòzycjów ùstalono na 1 smùtana jistnégò rokù. Wëstrzód nadesłónëch robót, bôczënk jurorów przëkùła pòzwa „Chëczëszczkò Żaka”, jakô dobëła w slédnym wëlowaniém.
Uroczëzna nadaniô, wëłonióné w kònkursu pòzwë „Chëczëszczkò Żaka”, òdbëła sã w sobòtã 9 stëmiannika 1963 rokù, z ùdzélã władzów Ùniwersytetu. W swiãto 20-leca Ùczbòwni 23 rujana 1964 r., òddano do ùżëtkù slédny dzél òbiektu – kinowo-estradową zalã, jakô mògła pòmiescëc wicy jak 400 òbzérôczów. Òd 1965 rokù bùdink pòczął òficjalno pełnic fùnkcjã Akademicczégo Centrum Kùlturë.
W 2018 rokù pòczął sã remònt bùdinkù. Wëremòntowóna òsta elewacjô òbiektu, a téż dzél bùdinkù, czëdes zajmòwóny bez jôdnicã, a pòstãpnô bez mùzyczny klub, gdze terôzka miescy się Môłô Widowiskòwô Zala, Karno Zdrzélnikòwégò Studia a téż Akademicczé Radio Centrum. 23 séwnika 2020 r., pò wicy jak dwùch latach remòntu òdbëła sã ùroczëzna òdbioru bùdinkù Akademicczégò Centrum Kùlturë ÙMCS - Chëczëszczka Żaka.W wëdarzenim ùczãstniczëlë przedstôwcë władzów ÙMCS i cawny akademicczé spòlëznë, Lublëna a téż wòjewództwa. Òbczas ùroczëznë òdbéł sã kòncert Natalii Wilk i Tómka Mòmòta.
